Market Alışverişi: Gıda Etiketleri, Alerjen Bildirimi ve Fiyat Düzeni

Japonya’da gıda etiketleri ayrıntılı ve standart bir düzene sahiptir. Etiketi okumayı öğrenmek, alışverişi belirgin biçimde kolaylaştırır.

Bu dosya, etiket bölümlerini, alerjen bildirimini, tarih ayrımını ve fiyat düzenini anlatıyor.

Etiketin bölümleri

Etiketin üst kısmında ürün adı bulunur.

Ardından içindekiler listesi gelir.

İçerik, ağırlık sırasına göre yazılır.

Katkı maddeleri ayrı bir bölümde ya da listenin sonunda belirtilir.

Alt kısımda net miktar, tarih, saklama koşulu ve üretici bilgisi yer alır.

İki tarih türü

Etiketlerde iki farklı tarih kullanılır.

Bozulması hızlı ürünlerde tüketim tarihi yazılır.

Bu tarih geçtikten sonra ürün tüketilmemelidir.

Uzun ömürlü ürünlerde en iyi kullanım tarihi yazılır.

Bu ikinci tarih, kalite göstergesidir ve kısa süreli aşımda ürün genellikle güvenlidir.

Ayrımın önemi

İki tarihin karıştırılması, gereksiz gıda israfına yol açıyor.

Kamu kurumları bu ayrımı anlatan kampanyalar yürütüyor.

Bazı üreticiler, en iyi kullanım tarihini yıl ve ay olarak yazmaya geçti.

Bu değişiklik, gereksiz iadeleri azaltmayı hedefliyor.

Atık azaltma için çöp ayrımı ve atık yönetimi dosyası okunabilir.

Alerjen bildirimi

Belirli sayıda madde için bildirim zorunludur.

Zorunlu grupta yumurta, süt, buğday, karides, yengeç, ceviz ve yer fıstığı bulunur.

Bu liste, dönem dönem güncelleniyor.

Ayrıca tavsiye edilen bildirim listesinde onlarca madde daha var.

Bu ikinci grup için bildirim zorunlu değil ama yaygın uygulanıyor.

Alerjen okuma

Alerjenler, içindekiler listesinde parantez içinde belirtilir.

Bazı etiketlerde ayrı bir kutuda toplu olarak yazılır.

Aynı tesiste üretim uyarısı da bulunabilir.

Bu uyarı, çapraz bulaşma olasılığını bildirir.

Ciddi alerjisi olanların bu uyarıyı dikkate alması gerekir.

Katkı maddeleri

Katkılar, işlev ve ad birlikte yazılır.

Renklendirici, koruyucu ve tatlandırıcı gibi işlev adları kullanılır.

Bazı katkılar toplu adla belirtilebilir.

Bu düzen, listeyi kısaltır ama ayrıntıyı azaltır.

Üretici sitelerinde ayrıntılı bilgi yayımlanabiliyor.

Etiket mevzuatı

Gıda etiketleme, 2015’te yürürlüğe giren tek bir yasa altında toplandı.

Öncesinde kurallar üç ayrı yasada dağınık hâldeydi.

Birleştirme, işletmeler ve tüketiciler için düzeni netleştirdi.

Geçiş dönemi birkaç yıl sürdü ve eski etiketlere izin verildi.

Bugün bütün paketli ürünler bu düzene tabi.

Denetim, gıda güvenliği birimleri tarafından yürütülüyor.

Sağlık beyanları

Bazı ürünlerde işlev bildirimi bulunur.

Bu bildirimler için ayrı bir kayıt sistemi uygulanır.

Belirli sağlık beyanları, bilimsel dosya sunularak onaylanır.

Diğer bir kategoride bildirim, üreticinin sorumluluğunda yapılır.

Etikette hangi kategoriye ait olduğu belirtilir.

Bu ayrım, ürün seçiminde dikkate alınabilir.

Köken bildirimi

Taze ürünlerde üretim yeri belirtilir.

İşlenmiş ürünlerde ana hammaddenin kökeni yazılır.

İthal ürünlerde ülke adı verilir.

Deniz ürünlerinde avlanma bölgesi belirtilir.

Bu bilgiler, ürün seçiminde yaygın olarak kullanılıyor.

Besin değeri

Besin değeri tablosu zorunludur.

Tabloda enerji, protein, yağ, karbonhidrat ve tuz eşdeğeri yer alır.

Tuz, sodyum yerine tuz eşdeğeri olarak verilir.

Değerler yüz gram ya da porsiyon başına yazılabilir.

Hangi ölçünün kullanıldığı tablonun üstünde belirtilir.

Fiyat etiketleri

Raf etiketlerinde birim fiyat da gösterilir.

Bu, farklı ambalaj boyutlarını karşılaştırmayı sağlar.

Vergi dâhil ve hariç fiyat birlikte yazılabilir.

Vergi dâhil fiyatın gösterilmesi zorunludur.

Kampanya etiketleri farklı renkte olur.

İndirim saatleri

Taze ürünlerde akşam saatlerinde indirim uygulanır.

İndirim etiketleri ürünün üzerine yapıştırılır.

Oran, saate göre kademeli artar.

Bu uygulama, gıda israfını azaltmayı hedefler.

Kapanışa yakın saatler, en yüksek indirimin uygulandığı zamandır.

Ambalaj bilgisi

Ambalajın geri dönüşüm sınıfı, küçük simgelerle gösterilir.

Plastik, kâğıt ve alüminyum için ayrı simgeler bulunur.

Bu simgeler, çöp ayrımında kullanılır.

Bazı ambalajlarda parçaların nasıl ayrılacağı da anlatılır.

Bu bilgi, doğru ayrım için gerekli.

Mevsim ürünleri

Marketlerde mevsim ürünleri ayrı reyonlarda öne çıkarılır.

Fiyat, mevsim başında yüksek, ortasında düşük olur.

İlk hasat ürünleri ayrı etiketle satılır.

Bu düzen, mevsim takibini kolaylaştırır.

Mevsim algısı için yetmiş iki mikro mevsim dosyası okunabilir.

Ödeme ve poşet

Nakit, kart ve temassız ödeme yaygın olarak kullanılıyor.

Alışveriş poşeti ücretlidir.

Bez çanta kullanımı yerleşik bir alışkanlık hâline geldi.

Konu için furoshiki ve bohça bağlama dosyası okunabilir.

Kasadan sonra ürünler ayrı bir masada çantaya yerleştirilir.

Puan kartları

Market zincirleri puan kartı uyguluyor.

Puanlar sonraki alışverişlerde indirim olarak kullanılıyor.

Kart, kasada gösterilir ya da uygulamadan okutulur.

Bazı kartlar ulaşım kartıyla birleşik çalışıyor.

Kayıt için genellikle telefon numarası ve adres isteniyor.

Yeni gelen için

Alerji bilgisi Japonca not olarak taşınabilir.

Telefon kamerasıyla çeviri, etiket okumayı kolaylaştırıyor.

Bazı zincirler çok dilli uygulama sunuyor.

Reyon tabelalarındaki temel karakterleri tanımak, aramayı hızlandırıyor.

Beslenme düzeninin genel çerçevesi için teishoku ve Japon öğün düzeni dosyası okunabilir.

İlk haftalarda küçük bir mahalle marketini tanımak, büyük mağazalarda kaybolmaktan daha pratik bir başlangıç oluyor.